Maartensdijk

Maartensdijk

Aandachtspunten
• De nieuwe Vierstee: financiering door de gemeente én het particulier initiatief
• Het mooie winkelcentrum met zorgvoorzieningen en de Vierstee daar vlak bij is het kloppend hart van het dorp
• Komt er nog een dorpsraad?
• We gaan er op vooruit met de verbreding van de A27?

Geschiedenis

Maartensdijk is ontstaan in een groot veengebied tussen het Gooi en de Utrechtse Vecht, dat het “Oostveen” genoemd werd. In de vijftiende eeuw dook de naam Maartensdijk voor het eerst op, als een waterwerk in dat Oostveen. De nederzetting die er in de volgende eeuwen omheen groeide kreeg na lange tijd dezelfde naam. De gemeente omvatte aanvankelijk vrijwel het gehele Oostveen. Oorspronkelijk was Maartensdijk een lintdorp langs de Dorpsweg (die na de ontginning van het gebied nog “de Sint Maartensdijk” genoemd werd). Later is het dorp sterk in zuidelijke richting uitgebreid, waardoor het zijn lintvorm verloren heeft.

  • Hollandsche Waterlinie

Tijdens de tachtigjarige oorlog trokken er verschillende legers al plunderend door het gebied. In de Franse tijd van Napoleon was het in deze streken redelijk rustig. Nadat de Fransen weer vertrokken waren werd een begin gemaakt met de oprichting van de Hollandse Waterlinie, een linie die bij oorlogsdreiging onder water kon worden gezet en extra beschermd werd met forten. In het gebied van het Noorderpark ontstonden rond 1820 de forten Tienhoven, Maarsseveen, De Gagel en Blauwkapel.

Tussen 1870 en 1880 werden daar nog 2 forten aan toegevoegd omdat de reikwijdte van het geschut van die tijd zo was toegenomen dat het inmiddels de stad Utrecht kon bereiken en de forten dus verder van de stad af moesten komen te liggen. Dit waren de forten Ruigenhoek en Voordorp in Groenekan. Alle forten of overblijfselen daarvan zijn nog in het landschap te herkennen.

Tot na de Tweede Wereldoorlog luidde de verordening dat binnen een straal van 1000 meter rondom het fort alleen maar in hout gebouwd mocht worden, zodat de gebouwen bij oorlogsdreiging snel konden worden neergehaald en het geschut van het fort een vrij schootsveld had. Slechts één keer is er een beperkte inundatie van het gebied geweest, bij het begin van de Tweede Wereldoorlog toen er zelfs evacuaties plaatsvonden en er een paar gebouwen werden geruimd. Maar veel water kwam er niet wegens de lage waterstand in de rivieren op dat moment. Een dag later capituleerde Nederland en de waterlinie heeft ook toen dus zijn militaire nut niet bewezen.

Nu

Maartensdijk telt ruim 5.000 inwoners. Sinds 2001 – daarvoor samen met Westbroek, Hollandsche Rading en Groenekan de gemeente Maartensdijk vormend –  hoort deze kern bij de gemeente De Bilt. Langs de Dorpsweg staan nog veel oude boerderijen en in de omgeving bevinden zich mooie landgoederen. Van een oorspronkelijk agrarische kern is het dorp meer een forenzengemeente geworden. Maartensdijk kent een uitgebreid verenigingsleven. Ook een bloeiend kerkelijk leven. Voor sportieve en culturele activiteiten kunt u terecht in Dorpshuis De Vierstee en bij sportpark Van Eck. In de Vierstee zit ook een bibliotheek. Op het Maertensplein bevindt zich het fraaien winkelcentrum met ook centrale zorgvoorzieningen.

.